Phía sau những ứng dụng Android xuất xứ từ Trung Quốc là những mảng tối, được các nhà sản xuất khéo léo che đậy bằng những tính năng hấp dẫn, giao diện đẹp đẽ và đặc biệt là bằng "chiêu" miễn phí.

Từ những đòi hỏi đáng ngờ...

Khi cài đặt bất cứ ứng dụng Android nào, từ những ứng dụng được tải hay mua từ Play Store của Google đến những ứng dụng “ngoài luồng” được chia sẻ miễn phí nhan nhản trên mạng, người dùng luôn được hệ điều hành Android thông báo về quyền truy cập vào những vùng chức năng của điện thoại mà ứng dụng yêu cầu.

Phần lớn những ứng dụng Android Trung Quốc đều đòi hỏi nhiều quyền truy cập vào thiết bị của người dùng, từ những quyền cơ bản như kết nối mạng, nhận dữ liệu trên mạng, lưu trữ trên bộ nhớ điện thoại, đến những tính năng phần cứng như kiểm soát bộ rung, mở tắt Wi-Fi, Bluetooth, đổi hình nền, cho đến quyền đọc danh bạ, xác định vị trí người sử dụng.

Những đòi hỏi vô lý của ứng dụng Android Trung Quốc (so với ứng dụng cùng tính năng do người Việt Nam phát triển).

Thoạt nhìn, những yêu cầu ấy là hợp lý, bởi những ứng dụng giao diện mặc định của các hãng sản xuất cũng yêu cầu những quyền tương tự. Nhưng với những hãng sản xuất điện thoại, việc đầu tư phát triển “ứng dụng giao diện” cũng là một khoản đầu tư cho sản phẩm, nhằm tạo ra sự riêng biệt cho sản phẩm của họ, qua đó tăng thế mạnh cạnh tranh cho sản phẩm.

Bên cạnh đó, phần lớn những “ứng dụng giao diện” của hãng thứ ba đến từ Trung Quốc đều phát hành miễn phí. Mặc dù vẫn có những phiên bản có phí và có những nội dung bên trong phải trả phí, nhưng phiên bản không thu phí vẫn cung cấp đầy đủ tính năng cho người sử dụng, cũng như phí sử dụng những phiên bản cao cấp cũng không quá đắt đỏ. Trong khi đó, phần lớn những phần mềm có tính năng tương tự, đến từ các nhà phát triển ở các quốc gia khác, ngay từ đầu đã không miễn phí.

Chúng ta hoàn toàn có thể đặt ra câu hỏi: Tại sao lại có những ứng dụng đòi hỏi quyền truy cập chẳng liên quan gì đến danh mục chức năng mà những ứng dụng đó “tự phân loại mình vào”?

Thử chọn một ví dụ: Go Keyboard - hỗ trợ gõ nhiều ngôn ngữ khác nhau trên điện thoại Android. Go Keyboard đòi quyền truy cập vào những vùng dữ liệu nhạy cảm như danh bạ, đọc từ điển (phục vụ tính năng gõ tắt, sửa lỗi chính tả), cùng một loạt quyền kéo theo - như toàn quyền kiểm soát kết nối mạng, ghi dữ liệu lên bộ nhớ máy,.. Trong khi đó, những ứng dụng hỗ trợ chức năng gõ tiếng Việt khác, như GoTiengViet (của Tran Ky Nam) hay Bộ gõ Tiếng Việt trên ICS/JB (Age of Mobile) không hề đòi hỏi thêm bất cứ quyền truy cập nào khác - như không cần đến kết nối Internet hay lưu trữ lên bộ nhớ máy, ngoài việc yêu cầu kiểm soát bộ phận rung, truy cập vào danh bạ (để sửa danh bạ).

Chuyện "đòi quyền khác nữa" tuy không quá xa lạ với phần mềm Android nói chung, thế nhưng với sự phổ biến của "hàng Android Tàu" và sự bất thường về chuyện miễn phí của những ứng dụng kiểu ấy khiến người ta không khỏi băn khoăn.

Không phải không có căn cứ, khi kết luận rằng những ứng dụng Trung Quốc đang “hợp thức hóa” việc xâm nhập vào điện thoại của người sử dụng, tập trung vào hệ điều hành nguồn mở Android - vốn rất kém trong chuyện bảo mật. Ở một khía cạnh nào đó, những ứng dụng Android Trung Quốc kiểu ấy như những “viên đạn bọc đường”, đi kèm với nguy cơ “mất tiền rước kẻ cắp vào nhà”.

...Đến những nguy cơ tiềm ẩn đối với người dùng

Khi được hỏi có cảm thấy bị đe dọa khi cài đặt những phần mềm đòi hỏi quá nhiều quyền truy cập vào các tính năng và vùng dữ liệu, không ít người sử dụng đều trả lời rằng... không quan tâm. Cũng có bạn tuy quan tâm nhưng cũng... tặc lưỡi cho qua, vì “trên điện thoại đâu có nhiều dữ liệu gì nhạy cảm”.

Thực tế, với khả năng truy cập vào danh bạ điện thoại, thông tin liên lạc được lưu trong danh bạ (như số điện thoại, email) sẽ nhanh chóng được các ứng dụng thu thập và chuyển về máy chủ thông qua quyền kiểm soát kết nối mạng đầy đủ mà người sử dụng trao cho những ứng dụng ấy khi cài đặt. Tệ hại hơn, bàn phím với khả năng kết nối mạng đầy đủ và có quyền lưu trữ trên bộ nhớ máy hoàn toàn có thể đóng vai trò một dạng keylog để đánh cắp mật khẩu của người sử dụng. Và cũng với quyền kết nối mạng đầy đủ, ứng dụng SMS hoàn toàn có khả năng sao chép và gửi toàn bộ nội dung tin nhắn đến cho kẻ xấu.

Hiện tại, phần lớn người sử dụng tài khoản ngân hàng có thực hiện giao dịch trực tuyến đều sử dụng phương thức xác nhận bằng OTP-SMS (tin nhắn chứa mật khẩu dùng một lần). Kết hợp các “tính năng” theo dõi và đánh cắp dữ liệu nêu trên, kẻ xấu hoàn toàn có thể thực hiện các giao dịch chuyển tiền trực tuyến của ngân hàng và lấy tiền mà người dùng điện thoại không hề hay biết, bởi chúng đã có thông tin, mật khẩu tài khoản ngân hàng của người sử dụng, cùng mã xác nhận giao dịch được gửi về điện thoại của người sử dụng.

Việc trao quyền gửi tin nhắn hay gọi điện thoại cho các ứng dụng đến từ hãng thứ ba cũng lộ ra một mối nguy cơ khác, khi những phần mềm ấy âm thầm thực hiện những cuộc điện thoại hay gửi hàng loạt tin nhắn mà người sử dụng không hề hay biết. Số điện thoại đích được gửi ở đây sẽ không chỉ là những tổng đài dịch vụ trực tuyến trong nước, mà là những số điện thoại hay số dịch vụ nước ngoài, với cước phí rất cao, nên đương nhiên người sử dụng sẽ chịu thiệt lớn. "Bên cạnh đó, những phần mềm có khả năng gọi điện thoại hay gửi tin nhắn có thể được sử dụng để làm nghẽn mạng viễn thông khi liên tục gửi tin nhắn hay thực hiện cuộc gọi", ông Nguyễn Minh Đức, Giám đốc bộ phận An ninh mạng, thuộc BKAV, lưu ý như vậy.

Thông tin, dữ liệu của người sử dụng cũng được “tận dụng” để thực hiện những phương thức lừa đảo khác. Sự kiện nhiều thuê bao ở Việt Nam bị lừa đảo cuộc gọi từ đầu số vệ tinh +881, +882 diễn ra vào tháng 11/2012, với hậu quả là nhiều người bị mất rất nhiều tiền, cũng có thể do sự "góp công" của những phần mềm với đòi hỏi vô lý như nêu trên.

Không thể kể hết những trường hợp ứng dụng Android thực hiện chức năng “một đường” nhưng đưa yêu sách truy cập tính năng và dữ liệu “một nẻo”. Tiếc là mặc dù vậy, vẫn còn khá ít người sử dụng ở Việt Nam lưu tâm đến nguy cơ ấy.

Và những nội dung hoàn toàn độc hại

Tạm gác lại những yếu tố kỹ thuật về quyền truy cập dữ liệu trên những điện thoại Android ở Việt Nam, chúng ta trở lại với một sự kiện nóng bỏng hồi đầu năm nay, khi người sử dụng phần mềm WeChat tại Việt Nam tố cáo rằng hãng phát triển phần mềm Tencent đã ngấm ngầm đưa bản đồ Trung Quốc có "đường lưỡi bò" phi pháp vào phần mềm của họ.

Ứng dụng WeChat (Weixin) hiển thị bản đồ có "đường lưỡi bò" rất rõ ràng.

Cụ thể, người ta phát hiện rằng bản đồ Việt Nam của WeChat phiên bản tiếng Việt và tiếng Anh hoàn toàn không có hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc Việt Nam. Trong khi đó, bản tiếng Hoa lại thể hiện rõ ràng hai quần đảo ấy thuộc về Trung Quốc, nằm trong “đường lưỡi bò” phi pháp.

Ngay lập tức, WeChat bị tẩy chay rầm rộ tại Việt Nam. Để đối phó, đại diện của Tencent đã gửi một bức thư... đổ lỗi cho các cơ quan truyền thông đã cáo buộc chưa chính xác về chuyện WeChat cố tình sử dụng bản đồ “đường lưỡi bò”. Thực tế cho thấy, dù một loạt phần mềm như WhatsApp, Viber, Kakao Talk, Line... cũng buộc phải thêm “đường lưỡi bò” vào bản đồ của họ khi phát hành ở Trung Quốc, thế nhưng bản đồ trên sản phẩm quốc tế của các hãng này lại không hề có “đường lưỡi bò”.

Thêm nữa, liệu có thể tin vào sự nguỵ biện của Tencent, trong khi WeChat còn ngang nhiên “tẩy xóa” hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa ra khỏi bản đồ của phiên bản tiếng Việt cùng các phiên bản quốc tế?

Ứng dụng WeChat quốc tế ngang nhiên “tẩy xóa” hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa của Việt Nam.

Trên thực tế, nội dung ứng dụng tại Trung Quốc được cơ quan chính quyền nước họ kiểm soát cực kỳ chặt chẽ. Bất cứ hãng cung cấp phần mềm nào cũng phải đưa nội dung làm “mát mặt” các quan chức văn hóa Trung Quốc thì mới lưu hành được sản phẩm trên nước ấy. Apple hay Google cũng không phải là ngoại lệ, và những công ty nội địa như Tencent, Baidu lại càng phải tuân theo.

Bản thân WeChat còn vướng vào một nghi ngờ khác: Liệu WeChat có theo dõi người sử dụng?

Mỹ và châu Âu đang nhìn WeChat với con mắt đầy nghi ngờ, còn chính quyền Đài Loan buộc phải theo dõi rất sát sao hoạt động của WeChat. Báo Guardian của Anh thì cáo buộc rõ ràng: “WeChat giúp chính phủ Trung Quốc theo dõi người dùng và kiểm duyệt thông tin trên phạm vi toàn cầu bằng cách lọc các từ khóa cấm”.

Phiên bản Google Trung Quốc bị buộc sử dụng dữ liệu của AutoNavi, có “đường lưỡi bò” phi pháp.

Tương tự như những cuốn sách giáo khoa dành cho trẻ em Việt Nam lại in cờ Trung Quốc vừa bị dư luận phát hiện và lên án, hay những quả địa cầu có “đường lưỡi bò”, những ứng dụng Android Trung Quốc hoàn toàn có thể đảm nhiệm vai trò phát hành “bản đồ đường lưỡi bò”, tuyên truyền về “đường lưỡi bò” phi pháp lên các thiết bị số.

Bóng đen của ứng dụng Android Trung Quốc đang song hành với những bóng đen khác - hệ điều hành Android do Trung Quốc phát triển, cùng những thiết bị Android Trung Quốc!

Ứng dụng Android Trung Quốc “qua mặt” Google Play Store ra sao? Google vẫn phần nào loại bỏ những ứng dụng độc hại trên cửa hàng ứng dụng của mình, cho dù không kiểm soát gắt gao bằng Apple đối với các ứng dụng trên App Store, hay ở những cửa hàng của Windows Phone, BlackBerry. Điểm yếu "chết người" của Android nằm ở chỗ cho phép người dùng cài đặt trực tiếp từ tập tin .apk ở những nguồn không chính thống, tạo điều kiện cho các phần mềm độc hại dễ dàng xâm nhập vào điện thoại của người dùng. Trong một thống kê công bố vào tháng 3/2012, với 50 tên tuổi phát triển Android tại Trung Quốc, TechinaAsia.com cho biết chỉ có 44 công ty/nhóm lập trình có “gian hàng” trên Play Store. Tuy vậy, cả 50 tên tuổi ấy đều cung cấp ứng dụng “.apk” trên trang chủ của họ. Liệu việc cung cấp ứng dụng trực tiếp như vậy chỉ dừng lại ở việc tạo thuận lợi cho người dùng tải ứng dụng về, hay để “né” việc Google kiểm duyệt mã độc trong ứng dụng đưa lên Play Store? Dĩ nhiên, Google đang bị qua mặt một cách nhẹ nhàng, bởi chính “sự mở” mà họ dành cho Android. Từ đó, tất nhiên người dùng Android sẽ luôn phải đối mặt với nguy cơ về bảo mật trên thiết bị di động của mình.

Theo Vietnamnet

Read more…

Zalo, Line, Kakao Talk, Wala và Wechat đang chạy đua quyết liệt tới mục tiêu 2 triệu người dùng, để đạt được khả năng phát tán tự nhiên như Facebook tại Việt Nam.

Các ứng dụng nhắn tin đang chạy đua đạt cột mốc 2 triệu người dùng.

Trong số các ứng dụng nhắn tin miễn phí trên điện thoại di động, Wechat chính thức có mặt sớm nhất trên thị trường Việt Nam (tháng 4/2012). Tencent – công ty Trung Quốc sở hữu Wechat thuê nhiều sao ca nhạc của Việt Nam quảng bá rầm rộ cho ứng dụng này và số lượng người dùng đã gần đạt con số 1 triệu vào cuối năm 2012.

Tới tháng 8/2012, Zalo - sản phẩm của một công ty Việt Nam mới ra mắt phiên bản thử nghiệm và có một khoảng cách khá xa với Wechat. Đầu năm 2013, sau khi ra phiên bản mới kèm theo những chương trình quảng bá lớn, Zalo có bước đột phá với lượng người dùng vọt lên gần 500.000 người và đứng số 1 trên bảng xếp hạng App Store dành cho các ứng dụng mạng xã hội tại Việt Nam.

Đến ngày 30/1/2013, thị trường ứng dụng nhắn tin miễn phí tại Việt Nam có một sự thay đổi lớn. Wechat bị phát hiện có tích hợp bản đồ “Đường lưỡi bò” trong sản phẩm và ứng dụng này bị tẩy chay hàng loạt tại Việt Nam, lượng người dùng Wechat tụt dốc không phanh.

Bản đồ tăng trưởng của các ứng dụng nhắn tin miễn phí trên gian hàng App Store.

Cùng thời điểm với cú “đột quỵ” của Wechat, 2 ứng dụng nhắn tin miễn phí của Hàn Quốc là Line và Kakao Talk đồng loạt đổ bộ vào Việt Nam với các chương trình quảng bá rầm rộ trên các phương tiện truyền thông. Bên cạnh đó, một ứng dụng nhắn tin miễn phí của Việt Nam khác là Wala cũng góp mặt trên thị trường.

Diễn biến thị trường có sự thay đổi chóng mặt khi cuối năm 2012, Kakao Talk tăng trưởng liên tục từ vị trí thứ 7 lên thứ 2; Line từ số 10 lên số 3, còn Zalo giữ vị tri số 1. Cho đến giữa tháng 2/2013, bảng xếp hạng các ứng dụng tin nhắn miễn phí trên di động đã có sự thay đổi nhỏ, vị trí số 1 vẫn thuộc về Zalo với gần 1 triệu người dùng, nhưng thứ 2 là Line và Kakao Talk đã xuống thứ 9 trên bảng xếp hạng App Store.

Cuộc đua 2 triệu

Ngay trước Tết, 3 ứng dụng lớn nhất trên thị trường ứng dụng tin nhắn miễn phí tại Việt Nam đều tung ra các chương trình khuyến mại và quảng bá cực lớn. Sau khi Wechat bị loại khỏi cuộc chơi, tất cả các đối thủ đều tăng hết tốc lực vì cơ hội vẫn còn lớn dành cho mọi người.

Kakao Talk và Line cùng tung ra chương trình chúc Tết với bộ sticker dành riêng cho thị trường Việt Nam. Bên cạnh đó, Kakao Talk còn được hưởng lợi từ làn sóng Hàn Quốc đang thịnh hành tại Việt Nam. Trong khi đó, Zalo lại tung ra các chương trình chúc Tết trúng iPhone 5, kèm theo các hình ảnh, lời chúc mang đậm bản sắc Việt Nam với danh hài Hoài Linh, ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng, Đan Trường…

Trong số này, chỉ có Wala khá yên ắng với ứng dụng này do một nhóm cá nhân phát triển và chưa có nhà đầu tư đủ tiềm lực để tăng tốc trong cuộc chiến marketing cũng như tính năng sản phẩm.

Trong khi các đối thủ như Line, Kakao Talk có thế mạnh là sản phẩm của công ty nước ngoài lớn, với tiềm lực tài chính hùng mạnh thì Zalo có lợi thế của sản phẩm thuần Việt, phù hợp với thị trường Việt Nam. So với các đối thủ, Zalo có ưu thế hơn hẳn khi hoạt động tốt trên mạng 2G và 2,5G cùng những dòng điện thoại chạy Symbian và Nokia, còn Line và Kakao Talk chỉ hoạt động tốt trên smartphone với 3G và Wifi. Bên cạnh đó, tốc độ nhắn tin của Zalo nhanh hơn hẳn vì đặt máy chủ tại Việt Nam và thiết kế đặc thù cho các hạ tầng mạng di động trong nước.

Theo đánh giá của các chuyên gia về ứng dụng trên mạng xã hội, nếu đối thủ nào đạt được lượng người dùng 2 triệu trở lên thì sẽ trở thành người chiến thắng, bởi đó là mức có khả năng tự phát tán như Facebook với ứng dụng nhắn tin miễn phí. Cũng chính vì thế, khi Zalo đạt gần 1 triệu người dùng vào giữa tháng 2/2013, Line và Kakao Talk tiến hành những chiến dịch quảng bá “điên cuồng” để chạy đua thu hút người dùng. Ai sẽ trở thành người chiến thắng?

Read more…

Yếu tố Việt Nam, cùng với việc liên tục tung ra các bản cập nhật tính năng mới tiện dụng hơn, phù hợp với đặc thù của người dùng di động giúp Zalo vươn lên vị trí số 1.

Zalo hiện là ứng dụng nhắn tin miễn phí trên điện thoại di động số 1Việt Nam.

Trước khi vọt lên vị trí số 1 trong bảng xếp hạng các ứng dụng Social Network của App Store tại Việt Nam kể từ đầu tháng 1/2013, “ngôi vương” thuộc về Wechat. Tuy nhiên, sau khi tung phiên bản cập nhật vào đầu tháng 1 kèm theo các chương trình quảng bá lớn, ứng dụng Zalo của Công ty VNG đã có bước nhảy vọt trên bảng xếp hạng và chiếm luôn vị trí số 1 của Wechat dù mới ra đời được vài tháng (tháng 11/2012 mới có phiên bản chính thức).

Cuối tháng 1/2013, Wechat “dính” một cú sốc khi người dùng Việt Nam phát hiện ứng dụng này có tích hợp bản đồ “Đường lưỡi bò”. Ngay sau đó, Wechat tụt dốc không phanh bởi hầu hết người dùng Việt Nam đều gỡ bỏ ứng dụng này trên điện thoại và ứng dụng nhắn tin của Trung Quốc gần như bị loại khỏi cuộc chơi.

Trên thị trường, Zalo vọt hẳn lên và trở thành ứng dụng nhắn tin miễn phí trên điện thoại di động chiếm ưu thế lớn nhất. Đến gần cuối tháng 2, Zalo gần cán mốc 1 triệu người dùng và trở thành ứng dụng nhắn tin miễn phí có nhiều người dùng nhất Việt Nam. Tuy nhiên, vị trí số 1 của Zalo không đến từ cú “đột quỵ” của Wechat mà bởi chính sản phẩm Zalo có những ưu thế vượt trội so với các đối thủ ngoại.

Thứ nhất, tốc độ nhắn tin của Zalo nhanh hơn tất cả các ứng dụng khác nhờ việc thiết kế sản phẩm tốt và hệ thống máy chủ, đường truyền được tối ưu với hạ tầng mạng Việt Nam.

Trong khi các phần mềm nhắn tin khác như Wechat, Line… chỉ hoạt động tốt trong môi trường Wifi và 3G thì Zalo chạy tốt trên cả mạng 2G và 2,5G. Cũng nhờ đó, khả năng nhắn tin miễn phí với điện thoại di động ở mọi lúc, mọi nơi của Zalo tốt hơn hẳn.

Thứ hai, trong khi các ứng dụng nước ngoài chỉ hỗ trợ tốt cho smartphone cao cấp thì Zalo hoạt động tốt trên cả các máy điện thoại chạy Symbian của Nokia. Nhờ thế, Zalo có được đối tượng khách hàng rộng hơn nhiều các ứng dụng nước ngoài.

Thứ ba, nội dung và hình ảnh của Zalo phù hợp nhất với người dùng Việt Nam bởi được chính người Việt phát triển.

Thứ tư, Zalo là ứng dụng nhắn tin miễn phí duy nhất tại Việt Nam có đội ngũ chăm sóc khách hàng, lắng nghe và hỗ trợ phản hồi của người dùng để cải thiện sản phẩm sao cho phù hợp nhất. Với ứng dụng nhắn tin của nước ngoài, người dùng Việt Nam không thể gửi yêu cầu để thay đổi sản phẩm cho phù hợp với nhu cầu cụ thể của mình.

Thứ năm, khi Zalo đã có bước nhảy vọt về số lượng người dùng thì hiệu ứng lan truyền của ứng dụng này khiến cho các đối thủ khác rất khó đuổi kịp. Nếu như một nhóm đã dùng Zalo thì khả năng những người quen của họ cũng sử dụng trong tương lai là rất cao.

Tuy nhiên, sự thành công của Zalo mới chỉ là bước đầu bởi ứng dụng này mới chính thức hoạt động được vài tháng. Cuộc chạy đua với các ứng dụng nước ngoài khác vẫn còn tiếp diễn bởi các đối thủ cũng không chịu đứng yên trong trận chiến di động này.

Theo ICTnews

Read more…